Tagi
sobota, 14 lutego 2009
17.02.2009: Wokół dokumentalizmu. Dawno temu przed Nanookiem

Wczesne kino niefikcjonalne to biała plama na kartach kanonicznej historiografii filmowej. Opowieść o dziejach dokumentu zwykło się zaczynać od lat 20. i żywotów mitycznych pionierów: Roberta Flaherty’ego, Dżigi Wiertowa i Johna Griersona. Dopiero w drugiej połowie lat 90. przeogromna ilość materiałów niefikcjonalnych nakręconych na długo przed premierą Nanooka z Północy (1922) doczekała się rewaloryzacji. Proces powolnego wkraczania wczesnego kina niefikcjonalnego na arenę historycznofilmowych dociekań sam w sobie jest historią tyleż fascynującą, co edukującą. Pochylenie się nad przebiegiem tej quasi-Heglowskiej „walki o uznanie” może nam wiele powiedzieć o istotnych przemianach, jakie w ciągu ostatnich 30. lat zaszły wewnątrz zapoznanej dyscypliny historii filmu.

Pochylać się będziemy pod przewodnictwem Michała Pabisia, jak zwykle o 19 w sali 7.

piątek, 23 stycznia 2009
27.01.2009: Wokół dokumentalizmu. Etyka dokumentalisty

Rozmaite problemy, związane ze sferą etyki dokumentalisty, bardzo często stają się przedmiotem licznych, nierzadko burzliwych dyskusji i sporów, wybuchających w środowiskach twórców i krytyki filmowej. Bezpośrednim impulsem owych debat są najczęściej konkretne, nowo powstające filmy dokumentalne, skłaniające odbiorców i samych twórców do stawiania pytań o istnienie etycznych granic w zawodzie dokumentalisty. Bardzo często jednak dyskusjom tym nie towarzyszy jakakolwiek pogłębiona refleksja teoretyczna.

Temat etyki dokumentu jest zatem jednym z najbardziej istotnych, a zarazem najbardziej zaniedbanych obszarów teoretycznej refleksji nad kinem dokumentalnym. Referat będzie próbą zdania sprawy ze stanu badań, podejmowanych do tej pory na ten temat, na gruncie teorii kina dokumentalnego.

Na wystąpienie Andrzeja Michalaka i dyskusję zapraszamy we wtorek, 27 stycznia 2009, o 19. Spotykamy się w sali 7 Pałacu.

niedziela, 18 stycznia 2009
20.01.2009: Wokół dokumentalizmu. Marcel Ophuels i Errol Morris

Errol Morris powiedział, że "nic nie gwarantuje prawdy". Mimo tego, zarówno on, jak i Marcel Ophuels, postanowili jej szukać w rozmowach z ludźmi, dając widzom pole do wyciągania często szokujących wniosków. Sylwetki tych twórców będą przedmiotem kolejnego spotkania Koła. W pierwszej jego części zajmiemy się postacią Marcela Ophuelsa - mistrza techniki zwanej popularnie "gadającymi głowami", oraz stylem jego najważniejszych dzieł - "The Sorrow and the Pity" i "Hotel Terminus". Bohaterem drugiej części będzie Errol Morris - jeden z najważniejszych współczesnych dokumentalistów i człowiek, który może być nazwany spadkobiercą stylu Ophuelsa. Zajmiemy się tematyką jego filmów - od prostych historii z wczesnej twórczości aż po trudne dokumenty polityczne ("Mgły wojny: 11 lekcji z życia Roberta S. McNamary" i "Standard Operating Procedure"), użyciem inscenizacji w filmie dokumentalnym oraz - na przykładzie serialu telewizyjnego "First Person" - przybliżymy nowinkę techniczną wymyśloną przez Morrisa jaką jest interrotron.

Spotkanie poprowadzi Agnieszka Sadowska. Spotykamy się we wtorek, 20 stycznia 2009, o 19.00 w sali 7.

poniedziałek, 12 stycznia 2009
13.01.2009: Wokół dokumentalizmu. Dokument jako terapia - kino Marcina Koszałki
Koło Naukowe Filmoznawców serdecznie zaprasza na kolejne spotkanie poświęcone dokumentalizmowi. Tym razem zajmiemy się nagradzanym i uznanym przez wielu za kontrowersyjne kinem Marcina Koszałki, autora między innymi "Takiego pięknego syna urodziłam", "Cały dzień razem", "Jakoś to będzie". Magdalena Wojciechowska przybliży nam sylwetkę artysty i jego praktykę twórczą, opowie o ewolucji tematycznej i formalnej, zabiegach terapeutycznych i różnych poziomach subiektywizacji.

Spotykamy się we wtorek, 13 stycznia 2009, o godzinie 19.00 w sali 7. Zapraszamy!
wtorek, 09 grudnia 2008
16.12.2008: Wokół dokumentalizmu. Teoria krajobrazów i filmy krajobrazowe

Yuriko Furuhata, podążając za założenami teorii krajobrazów, przeprowadza krytykę japońskiego filmu dokumentalnego późnych lat 60-tych. Filmy krajobrazowe, składające się z serii statycznych kadrów, pozbawionych łączników tworzących narrację, stanowiły antytezę zaangażowanych politycznie dokumentów zorientowanych na udramatyzowaną akcję i rejestrację "epokowych wydarzeń".

Mimo odejścia od rejestracji wydarzeń na rzecz radykalnej bez-zdarzeniowości, filmy krajobrazowe pozostawały polityczne. Zmieniał się tylko cel krytyki. Nie była już nim władza upostaciowiona w oddziałach prewencyjnych, pacyfikująca manifestacje studentów i robotników, ale sam krajobraz, zurbanizowana przestrzeń miejska, stanowiąca foucaultowski diagram władzy.

Spotkanie poprowadzi Bartek Zając, zaczynamy o 19.00 w sali 7. W sprawie tekstu prosimy pisać pod ten adres, co zwykle.

czwartek, 04 grudnia 2008
9.12.2008: Wokół dokumentalizmu. Wczesne kino
Tym razem sięgamy do początków kina. Czytamy 'To the World the World We Show': Early Travelogues as Filmed Etnography Alison Griffiths. Autorka analizuje wczesne trawelogi z dwóch przecinających się perspektyw: jako filmy, które wykorzystywały wyobrażenia o antropologicznym obiektywizmie, jednocześnie odpowiadając komercyjnym wymaganiom rozwijającego się przemysłu filmowego, z drugiej zaś jako element szerszej dyskusji o możliwościach kina jako narzędzia obywatelskiej edukacji i kolonialnej propagandy.
Więcj dowiemy się na spotkaniu, na którym po meandrach wczesnego kina oprowadzą nas Michał Pabiś i Łukasz Biskupski. Po tekst do przeczytania piszemy: filmoznawczo [at] gazeta.pl
środa, 26 listopada 2008
6.01.2009: Wokół dokumentalizmu. Refleksywność - Nichols, Ruby

Zapraszamy we wtorek, 2 grudnia 2008 o 19.00 w sali 7 na kolejne spotkanie samokształceniowe: zajmujemy się częścią tekstu Nicholsa poświęconą trybowi refleksywnemu oraz artykułem Jay'a Ruby'ego "The Image Mirrored: Reflexivity and the Documentary Film". Ruby stara się dookreślić znaczenie terminu, wyraźnie odróżniając go od pokrewnych, często błędnie uważanych za synonimiczne (np. autobiograficzność). Autor sytuuje zjawisko refleksywności przekazów audiowizualnych w kontekście historyczno-kulturowym i choć skupia się przede wszystkim na filmie dokumentalnym, to obszerne partie tekstu poświęca kinu fabularnemu, w którym techniki refleksywne, jak zauważa, pojawiają się częściej.

Spotkanie poprowadzą Konrad Zieliński i Marcin Pieńkowski. Po tekst do przeczytania piszemy: filmoznawczo [at] gazeta.pl.

czwartek, 20 listopada 2008
25.11.2008: Wokół dokumentalizmu. Nichols

We wtorek, 25 listopada 2008 o 19.30, sala 6, zapraszamy na spotkanie z tekstem Billa Nicholsa "Documentary Modes of Representation", rozdziałem jednej z najważniejszych książek, traktujących o poetyce kina dokumentalnego – „Representing Reality”. Autor dokonuje w nim klasyfikacji modeli dokumentalizmu, wyróżniając cztery modele: „tłumaczący” (perswazyjny), obserwacyjny, interaktywny oraz refleksywny. To rozszerzenie perspektywy względem jego wcześniejszego dzieła „Ideology and the Image”, poruszającego się po podobnym polu badawczym, ale wyróżniającego zaledwie dwa modele. Podział, choć dokonany przez amerykańskiego teoretyka w 1990 roku, wciąż stanowi najbardziej aktualną klasyfikację modeli dokumentalizmu, do której odwołują się kolejni autorzy, piszący o poetyce kina dokumentalnego.

Prośby o pdf prosimy słać na filmoznawczo [at] gazeta.pl. W roli przewodnika występuje Konrad Zieliński.

ps: zaś o 19 odbędzie się Walne Zebranie Koła, na którym zostaną wybrane nowe władze. Przyjdzcie i wybierzcie swój Zarząd!